Σούρβα στην Αριδαία και τα χωριά της
Ένα ακόμη έθιμο τις μέρες τις Πρωτοχρονιάς στην Αριδαία, ιδιαίτερα δημοφιλές τις προηγούμενες δεκαετίες και ενεργό μέχρι τις μέρες μας, είναι η Σούρβα. Τα τελευταία χρόνια οι μεγαλύτερες φωτιές ανάβονται στην Όρμα και το Λουτράκι.
Μετά τα Χριστούγεννα, σε κάθε γειτονιά της
Αριδαίας τα παιδιά μάζευαν ξύλα για τη μεγάλη φωτιά της τελευταίας μέρας του χρόνου. Το τελευταίο βράδυ του χρόνου άναβαν τη φωτιά, μεγάλοι και παιδιά φώναζαν με ενθουσιασμό "Σούρβα!" Στηνόντουσαν κανονικά γλέντια με κρασί και μουσική, έτσι εξόρκιζαν το κακό και υποδέχονταν το νέο έτος. Τα παιδιά πήγαιναν από σπίτι σε σπίτι για να φωνάξουν Σούρβα με τα τουρβαδάκια τους. Εκεί οι νοικοκυρές αφού τα έβαζαν να καθίσουν (για να κλωσάνε οι κότες τους) τους έδιναν ότι είχε η καθεμιά αποξηραμένα σύκα, καρύδια, κάστανα και σπάνια χρήματα. Τα παιδάκια έκαναν ποδαρικό στα νοικοκυριά.

Η φωτιά
συμβολίζει τον εξαγνισμό, μια διαδικασία που καθαρίζει και ανανεώνει.
Σύμφωνα με το
Εθνολογικό Μουσείο της Θράκης, η λέξη "σούρβα" προέρχεται από τη
συγκοπτόμενη μορφή της σλαβικής λέξης "σούροβα", η οποία σημαίνει
χλωρό κλαρί – συγκεκριμένα, το κλαρί της κρανιάς. Η ποιότητα του ξύλου αυτού,
που είναι ίσιο, γερό και ευλύγιστο, σε συνδυασμό με την ακαταμάχητη δύναμη της
βλάστησής του – τα μπουμπούκια του ανοίγουν πριν από τα φύλλα – οδηγούσε στην
πεποίθηση ότι με το "σούρβισμα" (το χτύπημα κάποιου στην πλάτη για
υγεία), οι άνθρωποι μετέδιδαν στον παραλήπτη τη ζωτική δύναμη του φυτού.
Στο
Βιβλίο "Ελληνικές Παραδόσεις" του Νικόλαου Πολίτη (1894): Το έθιμο
συνδέεται με αρχαίες τελετές εξαγνισμού στη Μακεδονία και τη Θράκη όπου η φωτιά
θεωρείται σύμβολο καθαρισμού από κακά πνεύματα. Στην Κεντρική Μακεδονία,
αναφέρεται ως μέρος των σλαβικών επιρροών από τον 7ο αιώνα, με το "σούρβισμα"
να προέρχεται από παγανιστικές πρακτικές για την προστασία από ασθένειες.
©Katerina