Αριδαία: Ο ανθισμένος κάμπος – Κερασιές και ροδακινιές στην Αλμωπία

 Ανθοφορία κερασιάς και ροδακινιάς στην Αριδαία

Για τους παραγωγούς της Αλμωπίας, η ανθοφορία των δέντρων τους είναι το ξεκίνημα ενός ολόκληρου κύκλου δουλειάς και αισιοδοξίας για καλύτερη παραγωγή.

Είναι η αγωνία για τον καιρό που θα επικρατήσει τις επόμενες μέρες, ο φόβος μήπως κάνει παγωνιά και καταστραφεί ο καρπός τους. Κάθε μικρό άνθος είναι η ελπίδα του καρπού που θα ωριμάσει τους επόμενους μήνες, έτσι συνεχίζεται η μακρά αγροτική παράδοση που χαρακτηρίζει την περιοχή.

Το ευνοϊκό μικροκλίμα της Αλμωπίας, ο εύφορος κάμπος και η εμπειρία των καλλιεργητών δημιουργούν φρούτα εξαιρετικής ποιότητας. Τα κεράσια και τα ροδάκινα της περιοχής ταξιδεύουν σε όλη την Ελλάδα, ενώ μεγάλο μέρος της παραγωγής μεταποιείται σε κομπόστα και εξάγεται σε πολλές χώρες του κόσμου.

Ο ανθισμένος κάμπος, πέρα από την οικονομική του σημασία, αποτελεί και ένα μοναδικό τοπίο φυσικής ομορφιάς. Οι εικόνες από τα δέντρα γεμάτα άνθη είναι χαρακτηριστικό αυτής της εποχής στην Αλμωπία. Ο κάμπος μετατρέπεται σε ένα απέραντο ροζ και λευκό τοπίο που μαγεύει τους ντόπιους αλλά και τους επισκέπτες της περιοχής.

©Katerina 

Almopia: Pozar Baths/Αξιοθέατα Αλμωπία: Λουτρά Πόζαρ

 Ευεξία προερχόμενη από τη φύση

Τα Λουτρά Πόζαρ είναι φημισμένα ιαματικά λουτρά , στην περιφερειακή ενότητα της Πέλλας της Κεντρικής Μακεδονίας με φυσικές θερμές πηγές, οι οποίες έχουν Χειμώνα-Καλοκαίρι σταθερή θερμοκρασία 37°C. 

Αποτελούν ιδανικό προορισμό για χαλάρωση και ευεξία, που διοικητικά ανήκουν στο Δήμο Αλμωπίας.

 
Η πρόσβαση στα Λουτρά Πόζαρ γίνεται εύκολα μέσω Αψάλου, Πολυκάρπης ή   Αριδαίας, Πιπεριάς  και περνώντας από το Λουτράκι, έναν  οικισμό γεμάτο πάρκα, λουλούδια,  ταβέρνες, ξενοδοχεία  και κάθε είδους χώρους διαμονής, χαλάρωσης και διασκέδασης.

Εκεί, υπάρχει η δυνατότητα  του μπάνιου  είτε σε στεγασμένα λουτρά είτε στις υπαίθριες εγκαταστάσεις, ακόμα και τον χειμώνα, όταν οι θερμοκρασίες είναι πολύ χαμηλές, βρέχει, φυσάει ή χιονίζει. Οι εγκαταστάσεις των Λουτρών διαθέτουν δύο εσωτερικά υδροθεραπευτήρια και τρεις εξωτερικές εγκαταστάσεις.

Οι εσωτερικές εγκαταστάσεις αποτελούνται από το

 «Παλιό Υδροθεραπευτήριο» που διαθέτει: 2 πισίνες, 2 χαμάμ, και ατομικές μπανιέρες, οι οποίες διατίθενται prive για ραντεβού

 και το "Αλεξάνδρειο Υδροθεραπευτήριο" που διαθέτει:  11 πισίνες, οι οποίες διατίθενται prive για ραντεβού (τιμοκατάλογος).

Οι εξωτερικοί χώροι διαθέτουν:  μία μεγάλη πισίνα ολυμπιακών διαστάσεων και δύο φυσικούς ιαματικούς καταρράκτες. Η θερμοκρασία του νερού είναι σταθερή όλη τη διάρκεια του έτους στους 37 βαθμούς κελσίου. 

Ο χώρος γύρω από τις πηγές και τις εγκαταστάσεις κατακλύζεται από πυκνή βλάστηση, επιβλητικά δέντρα με κυρίαρχα τα τεράστια πλατάνια, ένα ποτάμι που δημιουργεί μικρούς και μεγαλύτερους καταρράκτες, γέφυρες, πλακόστρωτα μονοπάτια, ενώ το κελάηδημα των  πουλιών  δημιουργεί μια ατμόσφαιρα ηρεμίας.

Γύρω από ένα δροσερό σιντριβάνι, παραδοσιακά μικρά μαγαζάκια διαθέτουν προς πώληση τοπικά προϊόντα και κάθε λογής αναμνηστικά. 

Μια γραφική πεζοπορία 9 χιλιομέτρων ξεκινά από τη Λουτρά Πόζαρ, οδηγώντας σε ένα από τα πιο εντυπωσιακά φυσικά αξιοθέατα της περιοχής. 

Το μονοπάτι, απαιτητικό, σας οδηγεί ανάμεσα σε πλούσια βλάστηση και παραπλέοντας το Θερμοπόταμο. Προς το τέλος της διαδρομής, η χαράδρα του Ράμνο Μπορ εμφανίζεται μετά το σημείο συνάντησης τριών ρευμάτων (Ίσιο Πεύκο, Λούτα και Κουνουπίστα). Σταδιακά, η πορεία  εντατικοποιείται, αποκαλύπτοντας ένα εκπληκτικό θέαμα τα νερά της Κουνουπίστας που πέφτουν ορμητικά από ύψος 12 μέτρων.

Γι' αυτούς  τους λόγους, οι επισκέπτες έρχονται από κάθε γωνιά της Ελλάδας, οι μεγαλύτεροι για θεραπεία ασθενειών και οι νεότεροι για ένα Σαββατοκύριακο χαλάρωσης.

 Η περιοχή είναι προστατευόμενη περιοχή NATURA 2000. Στα Λουτρά Πόζαρ υπάρχει και το μικρό παλαιοντολογικό μουσείο, όπου εκτίθεται συλλογή από απολιθώματα που έχουν βρεθεί στο τοπικό  σπηλαιοπάρκο, καθώς και μια μικρή λαογραφική συλλογή. 

Πλέον υπάρχει το Μουσείο Λαογραφίας και Ιστορίας στο χώρο των Λουτρών, το οποίο λειτουργεί όλη την εβδομάδα και τις ώρες 9:00 έως 16:00.

Τα Λουτρά Πόζαρ αποτελούν έναν ιδανικό προορισμό τόσο για όσους αναζητούν θεραπευτική φροντίδα όσο και για εκείνους που απλώς επιθυμούν ένα Σαββατοκύριακο απόλυτης χαλάρωσης μέσα στη φύση.

©Katerina

Αριδαία Αποκριά παλιά έθιμα

            Αποκριά στην Παλιά Αριδαία

 Το άρθρο είναι παλιό αλλά αναθεωρημένο τον Ιανουάριο του 2026. 

Η Αποκριά αποτελούσε για τους κατοίκους της Αριδαίας μια γιορτή γεμάτη χαρά και ανυπομονησία, καθώς σηματοδοτούσε το τέλος του χειμώνα και την έναρξη της νέας εποχής. 

(Η φωτογραφία είναι από το αρχείο της Μαρίας Γαβρά και είναι ο παππούς της και άλλοι Αριδαιώτες.)

Ήταν μια περίοδος προετοιμασίας για την αναγέννηση της φύσης, την έναρξη των αγροτικών εργασιών, το Πάσχα, αλλά και μια αφορμή για γλέντι και διασκέδαση που τόσο είχαν ανάγκη οι κάτοικοι εκείνης της εποχής, πριν από την έναρξη των αγροτικών εργασιών.

Η πόλη ζωντάνευε με χρώματα, μουσικές, χορούς, γεύσεις και αρώματα, ενώ οι μεταμφιέσεις (συνήθως παραδοσιακές στολές) πρόσθεταν μια ξεχωριστή νότα στη γιορτινή ατμόσφαιρα. 

Κυριακή Τελώνου και Φαρισαίου

Οι εορτασμοί ξεκινούσαν δειλά από την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου (φέτος 1 Φεβρουαρίου), την πρώτη Κυριακή του Τριωδίου. 

Στις γειτονιές της Αριδαίας άρχιζαν να στήνονται μικρά γλέντια, με παραδοσιακά όργανα (κλαρίνο, ζουρνάς, ακορντεόν...) τραγούδια και χορούς. Οι νέοι συγκέντρωναν χρήματα, καλούσαν τους μουσικούς και ξεκινούσαν τη διασκέδαση. Συχνά, εμφανίζονταν μεταμφιεσμένοι – είτε με παραδοσιακές φορεσιές είτε με ό,τι διαφορετικό ρούχο μπορούσε να βρει ο καθένας, προσθέτοντας έτσι ένα στοιχείο ευθυμίας και αυτοσχεδιασμού στη γιορτή.

(Η φωτογραφία είναι από το αρχείο της Μαρίας Γαβρά)

Οικογενειακά Τραπέζια

Η οικοδέσποινα της οικογένειας ετοίμαζε ένα πλούσιο τραπέζι με παραδοσιακά νηστίσιμα εδέσματα, όπως χαλβά, ελιές, τυρί, τουρσί, αυγά και τυρόπιτες, αποφεύγοντας ωστόσο το κρέας, καθώς η ημέρα (Κυριακή της Τυρινής) σηματοδοτούσε την έναρξη της νηστείας της Σαρακοστής.

Το Έθιμο του Προυσταβάινε στην Αριδαία

Ένα από τα πιο δημοφιλή και βαθιά ριζωμένα έθιμα της Αποκριάς στην Αριδαία ήταν το Προυσταβάινε, που σημαίνει "συγχώρεση". Κάθε χρόνο, την Κυριακή της Τυρινής, την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς, όλη η οικογένεια συγκεντρωνόταν στο σπίτι του γηραιότερου μέλους – είτε αυτός ήταν παππούς είτε θείος – για να τηρήσουν το έθιμο.

Μέσα σε μια ατμόσφαιρα σεβασμού και αγάπης, τα νεότερα μέλη της οικογένειας, ντυμένα με τα γιορτινά τους, φιλούσαν το χέρι του μεγαλύτερου και του ζητούσαν συγχώρεση. Ο ηλικιωμένος, με τη σειρά του, έδινε την ευχή του και συχνά χάριζε στα παιδιά ένα μικρό χρηματικό ποσό, κάνοντάς τα να περιμένουν αυτήν την ημέρα με ιδιαίτερη ανυπομονησία.

Το Προυσταβάινε δεν ήταν απλώς μια οικογενειακή συνήθεια, αλλά μια σημαντική παράδοση που ενίσχυε τους δεσμούς αγάπης και σεβασμού μεταξύ των γενεών, προσφέροντας ένα μοναδικό μήνυμα συμφιλίωσης και ενότητας.

Το έθιμο της Λάμκας

Εκείνη τη μέρα πριν από το φαγητό, λάμβανε χώρα ένα ακόμη αγαπημένο έθιμο, ιδιαίτερα διασκεδαστικό για τα παιδιά: το έθιμο της Λάμκας. Ο μεγαλύτερος σε ηλικία της οικογένειας, συνήθως ο θείος ή ο παππούς, κρατούσε έναν πλάστη (σουκάλο), στην άκρη του οποίου ήταν δεμένη μια κλωστή με ένα βρασμένο και καθαρισμένο αυγό—θυμίζοντας κάτι σαν καλάμι ψαρέματος.

Τα παιδιά, χωρίς να χρησιμοποιούν τα χέρια τους, προσπαθούσαν να φάνε το αυγό, ενώ ο μεγαλύτερος το κουνούσε δεξιά-αριστερά, κάνοντας το παιχνίδι ακόμα πιο δύσκολο και διασκεδαστικό. Νικητής ήταν εκείνος που κατάφερνε να το φάει πρώτος, κάτι που θεωρούνταν σημάδι καλής τύχης και υγείας για όλη την υπόλοιπη χρονιά.

Μετά το παιχνίδι, η κλωστή που κρατούσε το αυγό και είχε συμμετάσχει στο έθιμο καίγονταν στο καντήλι, συμβολίζοντας την έναρξη της νηστείας. Το έθιμο αυτό ήταν άμεσα συνδεδεμένο με το Πάσχα, καθώς η νηστεία ξεκινούσε με ένα αυγό και τελείωνε με ένα αυγό το βράδυ της Ανάστασης.

Η Λάμκα αναβίωνε στην περιοχή μέχρι και τη δεκαετία του 1990, ενώ είναι πιθανό κάποιες οικογένειες να τηρούν ακόμα αυτή την όμορφη παράδοση, μεταφέρνοντάς την από γενιά σε γενιά.

Το κείμενο βασίζεται σε έρευνα και προφορικές μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής.

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς άδεια.

©Katerina 

Carnival in Old Aridaia

Carnival was a joyful and eagerly awaited celebration for the people of Aridaia, marking the end of winter and the beginning of a new season. It was a time of preparation for the rebirth of nature, the start of agricultural work, and an opportunity for festivity and entertainment, which the locals deeply cherished.

The town came to life with colors, music, dances, flavors, and aromas, while the (humble) disguises added a unique touch to the festive atmosphere. Despite the difficult economic conditions of the time, the carnival celebrations brought the people together and strengthened the bonds of the community.

The festivities began gradually on the Sunday of the Publican and the Pharisee (this year on 9/02/2025), the first Sunday of the Triodion. Small gatherings started to form in the neighborhoods of Aridaia, with traditional instruments (clarinet, zurna, accordion...), songs, and dances. Young people would collect money, invite musicians, and begin the celebration. Often, they would appear in disguise—either wearing traditional costumes or whatever different clothing they could find—adding an element of humor and improvisation to the festivities.

The hostess of the family would prepare a rich table with traditional Lenten dishes, such as halva, olives, cheese, pickles, eggs, and cheese pies, while avoiding meat, as the day marked the beginning of the Lenten fasting period.

The Custom of Proustavaine in Aridaia

One of the most popular and deeply rooted traditions of Carnival in Aridaia was Proustavaine, which means "forgiveness." Every year, on Cheese Sunday—the last Sunday of Carnival—the entire family would gather at the home of the eldest member, whether it was the grandfather or an uncle, to honor the custom.

In an atmosphere of respect and love, the younger family members, dressed in their finest clothes, would kiss the elder's hand and ask for forgiveness. In return, the elder would give them a blessing and often a small amount of money, making the children eagerly anticipate this special day.

Proustavaine was more than just a family tradition; it was a meaningful ritual that strengthened the bonds of love and respect between generations, delivering a powerful message of reconciliation and unity.

The Custom of Lamka

Before the meal, another beloved tradition took place, especially entertaining for children: the custom of Lamka. The eldest family member, usually an uncle or grandfather, would hold a rolling pin (soukalos), at the end of which a string was tied with a boiled and peeled egg—resembling a fishing rod.

The children, without using their hands, had to try and eat the egg while the elder swung it from side to side, making the challenge both difficult and amusing. The winner was the one who managed to eat the egg first, as it was believed to bring good luck and health for the entire year.

After the game, the string that held the egg was burned in the oil lamp (kantili), symbolizing the beginning of Lent. This tradition was closely linked to Easter, as fasting began with an egg and ended with an egg on the night of the Resurrection.

Lamka was revived in the region until the 1990s, and it is possible that some families still preserve this beautiful tradition, passing it down from generation to generation.

©Katerina

 

Aridaia Retrospective on the Karatzovitiko Carnival/ Αριδαία Καρατζοβίτικο Καρναβάλι

 

Αναδρομή στο 1ο Καρατζοβίτικο Καρναβάλι

Από το 2007 (με λίγες εξαιρέσεις) το Καρατζοβίτικο Καρναβάλι γιορτάζεται με μεγάλη επιτυχία στην Αριδαία.

 Φυσικά γιορταζόταν και παλιά οι Αποκριές  στην πόλη, αλλά με διαφορετικό και όχι τόσο οργανωμένο τρόπο. 

 Το τόσο ζωντανό Καρατζοβίτικο Καρναβάλι έγινε θεσμός και συνδυάζει το κέφι, τη δημιουργικότητα και το χαρούμενο πνεύμα. Η Αριδαία ξεχειλίζει από ζωή και χρώμα κάθε χρόνο αυτές τις μέρες. 

Παλαιότερες και νεότερες αφίσες του Καρατζοβίτικου Καρναβαλιού! 

Ας κάνουμε ένα νοσταλγικό ταξίδι μέσα από τις φωτογραφίες του πρώτου Καρατζοβίτικου Καρναβαλιού, ξαναζώντας τις αξέχαστες στιγμές, τα ευρηματικά κοστούμια και την συλλογική ενέργεια που έχει κάνει τις Απόκριες αγαπημένο μέρος της επαρχίας μας. 

1ο Καρατζοβίτικο Καρναβάλι 2007

Λίγοι  κάτοικοι  περίμεναν τέτοια αυθεντική  διοργάνωση. Πήγαμε στον πεζόδρομο περιμένοντας κάποιο μικρό γλέντι ή παρέλαση, αλλά η προσέλευση του κόσμου, το κέφι και οι καρναβαλιστές ήταν απίστευτα. Κάθε καφέ της πόλης ή συντεχνία είχε το δικό του γκρουπ με ή χωρίς άρμα. Όλοι μια παρέα! Ο ενθουσιασμός του κόσμου ήταν απερίγραπτος.. Εσείς τι θυμάστε από εκείνο το πρώτο καρναβάλι του 2007;

 Θυμάστε εκείνο το πρώτο Καρατζοβίτικο Καρναβάλι; Ποιό γκρουπ σας έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση;

Since 2007 (with only a few exceptions), the Karatzovitiko Carnival has been celebrated with great success in our community. This vibrant festival brings together tradition, creativity, and joyful spirit, infusing the city with life and color every year. Let’s take a nostalgic journey through the highlights of the first Karatzovitiko Carnival, revisiting the memorable moments, stunning costumes, and the collective energy that has made this celebration a cherished part of our local heritage.

Αριδαία: Οι μεταξοσκώληκες άρικτα συνδεδεμένοι με την παλιά Αλμωπία

Οι μεταξοσκώληκες  στην Αλμωπία

(Από Gorkaazk -  CC BY 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=10510052)

Υπήρξε μια εποχή που στην Αλμωπία η σηροτροφεία ήταν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής ζωής. Σε χρόνους δύσκολους, με λιγοστούς πόρους, οι κάτοικοι της Αλμωπίας επιστράτευαν κάθε μέσο για την επιβίωση της οικογένειάς τους. 

Ο χρόνος μετρούσε με τις εποχές, οι οποίες ήταν δύσκολες,  τα σπίτια δεν ήταν απλά χώροι ξεκούρασης αλλά μέρος της  εργασίας, ζωντανό εργαστήριο  και τόπος συνάθροισης. Η  ζωή των κατοίκων της Αλμωπίας κυλούσε ανάμεσα στη γη, τα σπίτια, τα ζώα (οικόσιτα)  και το βουνό.

Ανάμεσα στις καθημερινές εργασίες των ατόμων, ξεχωριστή θέση είχαν τα κουκούλια (οι μεταξοσκώληκες)  — μια λέξη που σήμερα ακούγεται σπάνια στην Αριδαία, μα κάποτε σήμαινε ελπίδα και πολυπόθητο εισόδημα. Ακόμη και στο παλιό άγαλμα της πλατείας με την αγροτική οικογένεια η αγρότισσα κρατούσε κουκούλια ένδειξη της σημαντικότητάς τους για την περιοχή!

Η καλύτερη περίοδος εκτροφής μεταξοσκώληκα ήταν μεταξύ Μαΐου και Ιουνίου τότε που ξεκινούσαν και οι μουριές  της Αλμωπίας να βγάζουν φύλλα. Αυτός ήταν και ο λόγος άλλωστε που υπήρχαν τόσες μουριές στην Αριδαία.

Τι ήταν τα κουκούλια και γιατί είχαν τόση αξία

Τα κουκούλια προέρχονταν από τον μεταξοσκώληκα, ένα μικρό πλάσμα  που τρεφόταν αποκλειστικά με φύλλα μουριάς. Όταν ολοκλήρωνε τον κύκλο του, δημιουργούσε το κουκούλι, από το οποίο παραγόταν το μετάξι.

Η εκτροφή μεταξοσκωλήκων δεν απαιτούσε μεγάλα χωράφια ή ακριβό εξοπλισμό. Γινόταν μέσα στα σπίτια, σε δωμάτια καθαρά και προσεγμένα, και αποτελούσε συμπληρωματικό εισόδημα για πολλές αγροτικές οικογένειες. Έφτιαχναν τα κρεβάτια από καλαμωτές και σύρμα πάνω από τα δικά τους κρεβάτια και έβαζαν πάνω τους μεταξοσκώληκες ταΐζοντάς τους αρχικά φύλλα μουριάς και αργότερα ολόκληρα κλαδιά. Το 1929 η ετήσια παραγωγή έφτανε τις 178.420 οκάδες. 

Ιδιαίτερα για τις γυναίκες, τα κουκούλια ήταν ένας τρόπος συμμετοχής στην οικονομία του σπιτιού.

(Απόκομμα έκδοσης της Συνεταιριστικής Τράπεζας Καρατζόβας με αφορμή τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης 1929. Χαρισμένο από τον αείμνηστο κ. Μπάμπη Παρασίδη) 

Μαρτυρία ατόμου που δούλευε εκεί που έδιναν τους σπόρους

Θυμάμαι ήταν ένα οίκημα απέναντι από τον 1ο Παιδικό Σταθμό της Αριδαίας. Εκεί κάθε χρόνο έφερναν τους σπόρους των μεταξοσκωλήκων, νομίζω ότι τους έφερνε κάποια Τράπεζα (κατά πάσα πιθανότητα η Συνεταιριστική Τράπεζα Καρατζόβας). Οι αγρότες σηροτρόφοι έπρεπε να παραγγείλουν πολύ νωρίτερα την ποσότητα που θα έπαιρναν. Δουλεύαμε περίπου 20 με 25 ημέρες κάθε χρόνο σε αυτή την εργασία. Εκεί γινόταν η  εκκόλαψη. Τα αυγά ήταν σε κουτιά και αφού γινόταν η εκκόλαψη στα τέλη Απριλίου αρχές του Μάϊου, τα βάζαμε πάλι σε κουτιά αριθμημένα, ερχόταν οι σηροτρόφοι και έπαιρναν τα κουτιά με τους μικρούς μεταξοσκώληκες. Τους ταΐζαμε ψιλοκομμένα, τρυφερά φύλλα μουριάς. Μετρούσαμε συνέχεια και τη θερμοκρασία που είχε μεγάλη σημασία για την εκκόλαψη των αυγών.

Μαρτυρία ατόμου που δούλεψε στο εργοστάσιο των κουκουλιών (παραγωγή Μεταξιού)

Το εργοστάσιο ήταν στην περιοχή "τσιφλίκι", ιδιοκτήτης ο Γεώργιος Δίζας. Δουλεύαμε αποκλειστικά γυναίκες από όσο θυμάμαι 6 τον αριθμό. Πριν να έρθει το ρεύμα στην Αριδαία, δούλευε και ένας άντρας (γύριζε τη μανιβέλα της ανέμης). Ο ιδιοκτήτης πήγαινε συχνά σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη όπου έκλεινε συμφωνίες για το πολύτιμο μετάξι. 

Το κείμενο βασίζεται σε έρευνα και προφορικές μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής.

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς άδεια.

Βιβλιογραφία

   Γαϊτάνης, Α., Η Σηροτροφία στην Ελλάδα: Ιστορική αναδρομή και οικονομική σημασία, Εκδόσεις Αγροτικής Τράπεζας.

Συλλογικό Έργο, Ιστορία της Μακεδονίας: Αγροτική παραγωγή και τοπικές βιοτεχνίες, Θεσσαλονίκη.

Ντέντος, Σ. (2023). Σηροτροφία.

 Αρχείο Συνεταιριστικής Τράπεζας Καρατζόβας έκδοση για τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης 15-30 Σεπτεμβρίου 1929.

   Γενικά Αρχεία του Κράτους (Γ.Α.Κ.) – Τοπικό Αρχείο Αλμωπίας: Στοιχεία για τη βιομηχανική δραστηριότητα.

Sericulture in Almopia: A Forgotten Heritage

There was a time when sericulture (silk farming) was an inseparable part of daily life in Almopia. In difficult times with limited resources, the locals turned to every possible means to ensure their family's survival.

Life followed the rhythm of the seasons. Back then, homes were not just places to rest; they were living workshops and social hubs. People lived between the land, their homes, their livestock, and the mountains.

Among the daily chores, silkworm cocoons held a special place. Today, the word is rarely heard in Aridaia, but it once symbolized hope and a much-needed income. Even the old statue in the town square, depicting a farming family, shows the mother holding cocoons—a testament to their vital importance for the region.

The peak season for breeding silkworms was between May and June, coinciding with the budding of the mulberry trees. This is exactly why Aridaia was once filled with these trees.

Why Cocoons Were So Valuable

Cocoons were produced by silkworms, small creatures that fed exclusively on mulberry leaves. Once their cycle was complete, they spun the cocoon from which silk was produced.

Silkworm farming didn’t require large fields or expensive equipment. It took place inside the homes in clean, carefully kept rooms. It provided a vital supplementary income for many rural families. People would build wooden or wire frames ("beds") above their own beds to house the silkworms, feeding them fresh mulberry leaves and later entire branches. By 1929, annual production in the area reached an impressive 178,420 okas (a traditional unit of weight). For women especially, this was a key way to contribute to the household economy.

Eyewitness Accounts

The Distribution of the "Seed" (Eggs)

"I remember a building across from the 1st Nursery School of Aridaia. Every year, they would bring the silkworm eggs there, likely through the Cooperative Bank of Karatzova. Farmers had to pre-order their quantities. We worked there for about 20 to 25 days a year during the hatching period. The eggs were kept in boxes, and once they hatched in late April or early May, we placed the tiny worms into numbered boxes for the farmers to collect. We fed them finely chopped, tender mulberry leaves and constantly monitored the temperature, which was crucial for a successful hatch."

Working at the Silk Factory

"The factory was located in the 'Tsifliki' area, owned by Georgios Dizas. I remember we were exclusively women—six of us in total. Before electricity came to Aridaia, a man was also employed to manually turn the reel. The owner frequently traveled to Athens and Thessaloniki to close deals for the precious silk."

---

This text is based on research and oral testimonies from local residents. All rights reserved.

Αριδαία Παλιές φωτογραφίες από τον Δημήτρη Ιντζίδη.

 Ας πιαστούμε χέρι χέρι, όπως παλιά και ας πάμε μια βόλτα εκεί, στην παλιά Αριδαία!

Καπετάν Γαρέφη με Μιαούλη (Αρτοζαχαροπλαστείο Βαδάς) © Aridaiaplace

Θυμάμαι εκείνα τα χρόνια, τα καλύτερά μας χρόνια, ντυμένα με παιχνίδι, ξεγνοιασιά, χαρά, αγνότητα  και όνειρα.

(Ολυμπιάδος και Λοχαγού Πασσιά απέναντι από την Πλατεία Σέτσκου)

(Μεγάλου Αλεξάνδρου με Πολυτεχνείου) 

Τα βλέπω να ξετυλίγονται μπροστά μου κάθε φορά που ξεφυλλίζω το άλμπουμ με τις παλιές φωτογραφίες.

(Απέναντι από το δασάκι στην Καπετάν Γαρέφη)

Αναρωτιέμαι:

Πως πέρασαν τόσο γρήγορα;

 Πως  θάφτηκαν τόσο βαθιά  στη μνήμη μας;

(Απέναντι από την Πλατεία Σέτσκου στην Κύπρου)

(Απέναντι από την Πλατεία Σέτσκου στην Κύπρου)

Κάτι σαν όνειρο γλυκό, σαν να μην τα ζήσαμε εμείς, σαν να ήταν άλλοι σε μια μακρινή αλλοτινή άγνωστη εποχή. Δεκαετία του 1980..Κάτι μακρινό αλλά και τόσο κοντινό συνάμα. 

(Οδός Μιαούλη)

Καπετάν Γαρέφη με Μιαούλη. Σημερινό αρτοζαχαροπλαστείο Βαδά)

Το πρωί ξυπνούσαμε για το σχολείο με το κελάϊδισμα των πουλιών, το λάλημα που έκαναν οι κόκορες και τη φωνή της μαμάς που δε σήκωνε πολλά πολλά.

(Οδός Δημοκρατίας λίγο πριν το φαρμακείο Αθανασιάδη ή το κατάστημα υποδημάτων τότε "Νιάτα")

(Λεωφόρος Ξενιτίδη)

Η μυρωδιά του φρεσκοψημένου ψωμιού πλημμύριζε το σπίτι, τρυπούσε τα ρουθούνια μας και μας άνοιγε την όρεξη, τρώγαμε το πρωινό μας, συνήθως μια φέτα ψωμί  με βούτυρο και μαρμελάδα και φρέσκο γάλα αγελαδινό (το Αγνό του Σιδέρη ήρθε πολύ αργότερα) και ξεκινούσαμε, περνώντας όμως και από τα σπίτια των φίλων μας για να πάμε όλοι μαζί. 

(Αγίου Νικάνδρου με Γεωργίου Αβέρωφ)

Μια παρέα περπατούσαμε με γέλια, το χειμώνα παίζαμε με τους σταλαχτίτες και τους πάγους στο δρόμο και το καλοκαίρι με τις σκιές μας ή τις μπίλιες ή λέγοντας μυστικά.

(Αγίου Νικάνδρου με Κύπρου)

Οι δρόμοι της Αριδαίας χωρίς πολλά αυτοκίνητα, με λίγα τρακτέρ, μερικά τρίκυκλα, αρκετά ποδήλατα και πολλούς πεζούς. 

(Απέναντι από την πλατεία Σέτσκου Ολυμπιάδος με Λοχαγού Πασσιά)

Μετά το σχολείο παρέες παρέες μοιραζόμασταν ένας ένας  στα σπίτια μας, φτάνοντας μόνος αυτός που έμενε πιο μακριά.

Το  απόγευμα σπόρια από του Δέκου!

(Τα σπόρια του Δέκου στη Λοχαγού Πασσιά)

Λίγο διάβασμα, το περισσότερο το βράδυ και παιχνίδια στις αλάνες.

(Αγροτική Τράπεζα Ίωνος Δραγούμη με Κύπρου) 

(Ολυμπιάδος με Λοχαγού Πασσιά)

(Ιουστινιανού)

(Γεωργίου Αβέρωφ Οικεία Γαβρά)

(Μιαούλη με Κύπρου σημερινό Αρτοζαχαροπλαστείο Βαδά)

(Καπετάν Γαρέφη) 

(Καπετάν Γαρέφη Οικεία Κατσάκη Έπιπλα Κωνσταντινίδη και αργότερα κατάστημα με είδη κυνηγιού  Χασάπη) 

(Τέρμα Κύπρου)

Το κτίριο όπου στεγάζονταν οι πρόσκοποι

(Απέναντι από την Πλατεία Αγγελή Γάτσου)

 Παρακάτω και ο μύλος του Μίσκου.

(Αγίου Δημητρίου)

Απέναντι από τη κεντρική Πλατεία

Ένας πελαργός στην πλατεία, είχε χιονίσει ανήμερα των Αγίων Θεοδώρων! Ευτυχώς το χιόνι δεν κράτησε πολύ και ο πελαργός σώθηκε!

(Στην Πλατεία Σέτσκου)

Με την επιφύλαξη παντός δικαιώματος © Aridaiaplace

Απαγορεύεται η χωρίς άδεια αναπαραγωγή